Podstawowym założeniem uznawania kwalifikacji zawodowych zdobytych za granicą jest uznanie pracownika posiadającego pełne kwalifikacje do wykonywania danego zawodu w jednym państwie członkowskim za wykwalifikowanego do wykonywania tego samego zawodu w innym kraju UE.
Zawody regulowane i sektorowe
Uznawanie w Polsce kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich UE odbywa się na podstawie przepisów wspólnotowych. W zakresie wzajemnego uznawania kwalifikacji zawodowych wyróżnia się zawody regulowane oraz zawody sektorowe: pielęgniarka, położna, lekarz, lekarz dentysta, farmaceuta, lekarz weterynarii i architekt. Uznawanie kwalifikacji do wykonywania zawodów sektorowych odbywa się automatycznie.
Zawód regulowany oznacza zawód, którego wykonywanie jest uzależnione od spełnienia kwalifikacji i warunków określonych w przepisach, np. zależy od posiadania danego poziomu wykształcenia. Do zawodów regulowanych należą m.in. zawód fizjoterapeuty, geodety, nauczyciela. Baza zawodów regulowanych jest dostępna na stronie polskiego Ośrodka Informacji ds. uznawania kwalifikacji zawodowych.
Zawody nieregulowane
W przypadku zawodów nieregulowanych decyzję o uznaniu kwalifikacji uzyskanych za granicą podejmuje pracodawca.
Zarówno w przypadku wykształcenia uzyskanego w jednym z krajów UE, EOG lub Szwajcarii, jak i wykształcenia uzyskanego w państwie trzecim, pracodawca może wymagać potwierdzenia równoważności zagranicznego dyplomu z polskim odpowiednikiem. Wówczas mają zastosowanie przepisy umów międzynarodowych lub rozporządzeń o nostryfikacji (więcej na ten temat piszemy w artykule "Uznawanie zagranicznych dyplomów w celu kontynuacji kształcenia").
Procedura uznawania kwalifikacji zawodowych w zawodach regulowanych
W celu uznania przez Polskę kwalifikacji zawodowych zdobytych w państwach członkowskich UE, EOG i Szwajcarii należy zgłosić się do właściwej instytucji, wskazanej na stronie internetowej polskiego Ośrodka Informacji ds. uznawania kwalifikacji zawodowych.
Postępowanie w sprawie uznania kwalifikacji wszczyna się na wniosek osoby zainteresowanej. Powinno ono zakończyć się wydaniem decyzji nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia przez wnioskodawcę wszystkich niezbędnych dokumentów. W szczególnych wypadkach termin wydania decyzji może być przedłużony o miesiąc.
Wnioski w sprawie uznania kwalifikacji składa się w języku polskim. Pisma i dokumenty w toku tego postępowania również należy złożyć w języku polskim lub wraz z tłumaczeniem na język polski dokonanym przez tłumacza przysięgłego. Wniosek składa się na formularzach udostępnianych nieodpłatnie przez Ośrodek Informacji.
Procedura uznawania kwalifikacji zawodowych w zawodach sektorowych
Jeśli chodzi o procedurę automatycznego uznawania kwalifikacji do wykonywania w Polsce zawodów sektorowych, szczegółowych informacji w tym zakresie udzielają krajowe i okręgowe organy samorządów zawodowych, których listę publikuje na stronie internetowej polski Ośrodek Informacji.
Dane kontaktowe polskiego Ośrodka Informacji ds. uznawania kwalifikacji zawodowych:
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa WyższegoDepartament Obsługi Programów Międzynarodowych i Uznawalności Wykształcenia,
Wydział Koordynacji Sytemu Uznawania Kwalifikacji Zawodowych
tel. +48 22 52 92 266, +48 22 628 67 76
fax. +48 22 628 35 34
email: kwalifikacje@mnisw.gov.pl
