Od ogólnych zasad przyznawania prawa do zasiłku dla bezrobotnych po powrocie do Polski możliwy jest jeden wyjątek, dotyczący pracowników przygranicznych i osób powracających do kraju, które podczas pracy za granicą zamieszkiwały w Polsce. Pracownik najemny, który oddaje się do dyspozycji służb zatrudnienia na terytorium państwa, gdzie zamieszkuje lub który powraca na to terytorium korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony. Tak więc warunkiem uzyskania zasiłku dla bezrobotnych w Polsce, jeżeli nie była ona krajem ostatniego zatrudnienia, jest wykazanie, że podczas pracy za granicą ciągle zamieszkiwaliśmy i zamieszkujemy w Polsce.
Za pracowników, którzy podczas zatrudnienia w jednym państwie posiadali miejsce zamieszkania w innym państwie, uznaje się:
-
pracowników przygranicznych, czyli osoby pracujące na terytorium jednego państwa i zamieszkujące na terytorium innego państwa, do którego powracają każdego dnia lub przynajmniej raz w tygodniu. W wypadku pracujących w krajach Unii Europejskiej brane są pod uwagę zarówno okresy pracy najemnej, jak i pracy na własny rachunek, zaś w wypadku pracujących w Islandii, Lichtensteinie, Norwegii lub Szwajcarii – zgodnie ze starymi przepisami – tylko okresy pracy najemnej;
-
pracowników powracających, czyli osoby niebędące pracownikami przygranicznymi, które podczas pracy za granicą zamieszkiwały w Polsce. W wypadku pracujących w krajach Unii Europejskiej brane są pod uwagę zarówno okresy pracy najemnej, jak i pracy na własny rachunek, zaś w wypadku pracujących w Islandii, Lichtensteinie, Norwegii lub Szwajcarii – zgodnie ze starymi przepisami – tylko okresy pracy najemnej. Za pracowników powracających należy uznać w szczególności marynarzy oraz inne osoby zwykle zatrudnione na terytorium dwóch lub więcej państw członkowskich.
Przy ustalaniu, czy dana osoba może być uznana za pracownika powracającego należy ustalić, gdzie znajduje się jej ośrodek interesów życiowych. W tym celu bierze się pod uwagę długość oraz ciągłość okresu pobytu na terytorium zainteresowanych państw członkowskich, a także sytuację danej osoby, w tym: charakter i specyfikę wykonywanej pracy, w szczególności miejsce, w którym ta praca jest zazwyczaj wykonywana, jej stały charakter oraz czas trwania każdej umowy o pracę; jej sytuację rodzinną oraz więzi rodzinne; prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym; jej sytuację mieszkaniową, zwłaszcza informację, czy sytuacja ta ma charakter stały; państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych. Jednocześnie należy zaznaczyć, że miejsce zamieszkania niekoniecznie równoznaczne jest z miejscem stałego zameldowania.
